maandag 5 januari 2009

ode aan de gloeilamp


Laatst werd ik gebeld door het Nieuwsblad van het Noorden, met de vraag of ik - min of meer gratis - abonnee wilde worden. Toen ik ontkende en haar (het Nieuwsblad is en vrouw, vermoedelijk van Creoolse afkomst) toestemming gaf om mij te vragen waarom, vertelde ik dat nieuws mij niet interesseert. Dat kon het Nieuwsblad van het Noorden zich niet voorstellen. Ze nam zichzelf tegen haar eigen verontwaardiging in bescherming door snel op te hangen.

Ik hou erg van gloeilampen. Ze zijn mooi en simpel en ze geven licht èn warmte, voor een schijntje. Toen ik voor dit stukje een plaatje zocht van een gloeilamp, stuitte ik op allerlei sites die schelden op de gloeilamp. Er zijn zelfs landen die de gloeilamp hebben verboden. En hier in Nederland heeft het ook niet veel gescheeld of de gloeilamp was door minister Cramer verboden. VERBODEN! Dat is nieuws. Bah.

Inductiekoken en affakkelen en Porsches verbieden, dat is zinnig en daadkrachtig milieubeleid. Maar toch niet de gloeilamp!?! Moeten we allemaal in het donker zitten? Ze denken toch niet dat ik TL-licht in huis ga halen ('spaarlamp')? Of die malle led-verlichting, waarvan, net als bij TL-licht, grote delen van het lichtspectrum helemaal ontbreken?! Alleen bij het licht van een gloeilamp en bij het licht van de zon komen alle kleuren tot hun recht. En dat volledig geluidloos, dus zonder dat gekmakende gezoem en gefluit van TL-licht.

Gloeilampen gloeien, waardoor 95% van de energie uit de gloeilamp komt als warmte. Dat is niet erg, want dan hoeft de cv minder vaak aan te slaan. Er is niks mis met warmte! Warmte is behaaglijk. Licht en warmte horen bij elkaar. Als de zon een spaarlamp zou zijn, dan was het hier een kille boel.

8 opmerkingen:

Ritsert zei

Hmmmm, niet helemaal waar, technisch gesproken. Het tl-licht is erg goed in het nabootsen van echt zonlicht. De gloeilamp heeft volgens mij maar een klein deel van het spectrum in de melk te brokkelen. En je huis middels gloeilampen bijverwarmen....dan zijn zelfs inductiekookplaten efficiënter.....

Rik Almekinders zei

We zouden dit op wikipedia kunnen nazoeken. Mijn collega-docenten van de hts ontmoedigen wikipedia als bron, maar ik ben een grote voorstander.

De licht-expert die ik ooit zeer inspirerend heb horen spreken was, wegens het spectrum, een groot voorstander van led-verlichting, hoewel er één klein probleem was: er zit een gat in het spectrum van led, precies bij het geel dat mensen zo fijn vinden. Diezelfde meneer - lichtdocent bij de opleiding bouwkunde van de HvA - fulmineerde vooral tegen tl-lampen en spaarlampen. Gloeilampen lijken inmiddels zo'n politiek taboe dat niemand die meer serieus overweegt.

Inductiekoken is serieus een bijverwarmer bij epc-berekeningen. Waarom gloeilampen dan niet? Dat is even inefficiënt.

ongereguleerd zei

Ik denk omdat je dan je huis bijverwarmt met electriciteit. En die electriciteit wordt gemaakt in de centrale, vaak op kolen. En dan gaat ook nog eens bijna de helft van die electriciteit verloren in de grond tijdens transport. Maar de magie van de gloeilamp ken ik. Ik had vroeger zo'n mooie draadlamp op m'n bureau. Ik was er kapot van toen die kapot ging. Met veel schudden en tikken kon ik de gebroken draadjes weer tegenelkaar krijgen, door de stroom smolten ze direct weer aan elkaar. Hij heeft het nog jaren gedaan.
Hier staat er wat over, en er staat een grafiek bij....dus het is waar ^_^

Rik Almekinders zei

Hallo ongereguleerd,

Ik ben wel benieuwd wat je bedoelt met 'hier staat er wat over'. Is dat misschien een hyperlink, die blogger niet weergeeft?

ongereguleerd zei

Moet nog even wennen aan dat bloggen en erop reageren, m'n laatste reactie heeft het ook niet gehaald.....
Oh, en Ritsert = ongereguleerd. Mijn blog gaat Ongereguleerd heten. Over dingen, plaatsen en personen die nog niet zijn aangetast door de reguleringsdrang.
Terug naar het onderwerp, er stond inderdaad een link. Het betreft een website met wat grafiekjes van de diverse spectra van diverse verlichtingen. Een gloeilamp heeft veel te weinig blauw om op zonlicht te lijken, een tl-buis ook, maar komt daar veel dichter bij in de buurt. (Denk aan de gasontladingslampen in de tuinbouw). Halogeen maakt het helemaal bont met een klein mager balkje ergens in het rood. En LED is het ook niet echt, maar dat is wel in ontwikkeling, om de verschrikkelijke efficiëntie van LED te laten zien, hier een link:
www.ecogeek.org/content/view/2434/74/
Een lamp die meer licht geeft dan de kaars die haar energie levert met restwarmte.
Ik denk toch dat LED het gaat worden, maar zo'n gloeiend spiraaltje in een glazen bol.....het is wel het mooist. Maar dat zeggen de buren over hun SUV ook.
Misschien gaat er een tijd aankomen dat we stiekem een peertje in de bureaula verstopt hebben. Als niemand kijkt draaien we hem er vlug in.....eventjes genieten....

Rik Almekinders zei

Dat van die geheime gloeilamp in je la, dat is al begonnen. Als je ziet waar de winkels de gloeilampen uitstallen! Bij de condooms en andere dubieuze waar.
Ach ja, LED. LED is ook sneller dan gloeidraad, heb ik wel eens begrepen, waardoor remlichten van auto's beter van LED gemaakt kunnen worden. Maar dat je LED kunt laten branden op restwarmte, dat vind ik een leuk nieuwtje, daar ga ik me in verdiepen. Zie: open innovatie, dat is leuk!
Succes met ongereguleerd. Volgens mij zit je hier in Groningen heel goed.

Jelle van Dijk zei

ik las laatst een ingezonden brief in mijn krant (die mis jij dus, Rik, omdat je geen kranten leest) met een hoogleraar die het helemaal met jou eens was. Overigens werd daarin gesuggereerd dat het er best nog van zou kunnen komen, een verbod op gloeilampen. (inclusief LED's overigens, alleen Spaar mocht nog, geloof ik). De hoogleraar was daar tegen, omdat de lichtkwaliteit (gedefinieerd als dat wat wij als kijkende mens als hoogwaardig ervaren, een subjectieve bedoening dus) van spaarlampen echt vele malen lager is dan van gloeilampen.

Daglicht is nog veel beter, natuurlijk. Maar TL lampen als daglicht? Nee toch? Misschien is het suggestie, maar ik loop liever in daglicht dan in TL. Al was het maar omdat de zon niet op 50 hz flikkert.

Ik heb ook eens gehoord over een soort folie dat heel goed licht kan doorkaatsen, bijna zonder verlies. Dan kun je bijv een buis naar een keldervertrek of naar een inpandig vertrek zonder ramen leiden met aan de binnenkant dat folie. En dan transporteer je via die buis daglicht naar binnen. Veel mooier licht dan kunstlicht.

Als we nou gewoon heel veel van die buizen dwars door de aarde maken (goed isoleren aan de buitenkant, je weet het nooit met die lava) dan hebben we nooit meer kunstlicht nodig. Dan doen we het 's avonds met Chinees daglicht.

ongereguleerd zei

Ik kan van harte de site http://www.ecogeek.org/
aanbevelen. Daar staat een heleboel over dit soort onderwerpen....